Ik ga het even niet hebben over fantoompijn, want dat is gewooneg een goed boek. Ik moest namelijk een recensie schrijven over Blauwe maandagen, een nog veel beter boek, ik hou van de schrijfstijl en de cynische dialogen. Een goed boek dus! Het hopeloze leven van Arnon Grunberg. Inleiding, een korte verklaring van waarom ik dit boek heb gelezen. Ik heb het geluk gehad dat ik een ander boek mocht lezen dan de meesten uit mijn klas, men moest namelijk ÎDe kleine blonde dood' of een ander boek lezen. Ik hou er niet van om zo iets opgedragen te krijgen, dus ik mocht ÎBlauwe maandagen'lezen. Het was wel moeilijk om een ander boek te kiezen van ongeveer hetzelfde niveau. Dit boek is best een vreemd boek, daaruit is deze nogal vreemde recensie ontstaan. Ik hoop dat ik een goed beeld heb geschetst van de situatie waar Arnon Grunbeg in verkeerd. Blauwe maandagen, titel verklaring. De titel van deze roman is een uitdrukking, namelijk: als iemand iets een blauwe maandag heeft gedaan dan heeft hij het niet erg lang volgehouden, ook Arnon kon zijn baantjes niet erg lang volhouden, zo heeft hij bij een boekhandel gewerkt en in verschillende andere bedrijven, en op het laatst komt hij terecht bij een escort-bedrijf voor mannen, Blue Moon, daar bevalt het hem eigenlijk ook niet zo goed maar hij moet toch op de een of andere manier aan geld zien te komen. Waarschijnlijk zal hij het daar dus ook niet lang volhouden. De ene keer wordt hij ontslagen omdat hij het werk niet goed uitvoert of afmaakt, de andere keer heeft hij geen zin om die dag op zijn werk te komen en dan weer gaat hij uit zichzelf weg omdat hij het daar gewoonweg zat is. Hij probeert zelfs een uitgeverij op te zetten, maar daar ziet hij ook al snel vanaf, aldus zal hij het meeste werk niet lang volhouden: Îhij zal het niet langer dan een blauwe maandag doen.' Opbouw, korte beschrijving van de verschillende hoofdstukken. Het boek bestaat uit 5 getitelde delen, die nogal van elkaar verschillen. Deel 1,'Ik heb nog 20 paarden in Berlijn' genaamd, is een soort proloog. De ik-persoon vertelt over zijn leven dat hij slijt in verschillende kroegen als hij met zijn vader mee gaat. Hij zegt zelf niet te begrijpen wat zijn vader met Duitsland te maken heeft en daar met veel voor hem onbekende mensen nog steeds over praat, terwijl hij al lang in Nederland woont. Toch kan hij erg goed opschieten met zijn vader en gaat dus graag mee naar alle kroegen. Het tweede deel is onderverdeeld in 10 ook getitelde hoofdstukken, deel 2 heet:'Rosie', naar zijn vriendin in zijn middelbare school-periode. Arnon kijkt terug in een flashback op zijn middelbare school-periode en zijn relatie met Rosie, een voor hem mooie maar ellendige tijd. Hij wordt al snel van school getrapt en gaat werken. In het derde deel,'Walk like an Egyptian' vertelt hij over het tragische leven van zijn vader en hoe zijn moeder dat dacht op te lossen, namelijk door met een lepel op zijn vaders hoofd te slaan. Zijn vader overlijdt op 76-jarige leeftijd door een hersenbloeding. Hij moest elke dag gevoerd worden en alleen zijn moeder deed dat ,want hij had alle hulpen uit het verzorgingstehuis weg gescholden. Elke dag ging Arnon met hem wandelen en drinken en dan moest zijn vader weer plassen en dan begon hij weer te schelden.....uiteindelijk stikt zijn vader in een papje dat zijn vrouw had klaargemaakt, gelukkig voor hem want zo kon hij toch niet veel langer leven. Hij wordt begraven in Egypte. Het vierde deel heet :'De meisjes' niet een echt moeilijke titel als je leest met hoeveel meisjes hij naar bed gaat. Hij belt bijna elke dag, als hij weer geld van zijn moeder heeft geleend, de escort-service en elke keer gaat hij met een ander meisje. In het vijfde en laatste deel probeert hij zelf geld te verdienen als escort. Deze laatste 2 delen beslaan meer dan de helft van het boek en verwijzen steeds terug op zijn ervaringen in de andere eerdere hoofdstukken. Deze 2 laatsten bestaan ook voornamelijk uit dialogen met verschillende meisjes en de man van het escort-bedrijf. Ik vind deze 2 delen ook de 2 saaiste van het boek, omdat ze te lang over hetzelfde onderwerp gaan, zoals de hele tijd over alle meisjes waarmee hij naar bed is geweest, dat interesseert me niet zo. Vertelperspectief. Het hele verhaal wordt verteld door Arnon Grunberg over de verzonnen Arnon Grunberg, het is dus geen autobiografie. Je ziet het hele verhaal door de ogen van deze persoon. Soms komen sommige personen hierdoor nogal eenzijdig over. Hij is niet alleen erg hopeloos. Hij heeft een heel komische manier van vertellen en komt erg laconiek over. Hierdoor schept hij wel afstand van de lezer maar ook van de ernstige stukken in het verhaal, zo is het veel minder erg om te lezen dan dat het thema alles uitbeeldt. Tijd, wanneer speelt het verhaal zich af? Het is een korte tijd vergeleken met hoe en wat hij met zijn leven in die tijd doet. Het omspant ongeveer een periode van 7 jaar, vanaf 1986, de tijd dat Argentini‘ wereldkampioen werd (al zou ik niet weten waarin, ik denk voetbal) tot aan zij eerste ervaring als escort in het najaar van 1993. In 1994 wordt trouwens het boek officieel uitgegeven, de fantasie ligt zo dicht bij de werkelijkheid. Het begint nogal vreemd, namelijk met een beschrijving van een erfenis van zijn vader uit de tijd dat zijn vader nog in Duitsland woonde, daarna gaat het weer over de dood van zijn vader. In deel 3 gaat alles over maar 1 dag. De laatste delen gaan over de escort-meisjes. Die worden erg gedetailleerd beschreven. Hij slaat ook hele stukken van zijn leven over door later kort over de overgeslagen gebeurtenis te vertellen. Zo lijkt het allemaal niet lang te hebben geduurd. Hij verwijst ook weer steeds terug naar zijn tijd met Rosie en vergelijkt dat met de escort- meisjes, dat duurt echter heel kort dus het lijken niet echte flashbacks. Motief van de hoofdpersoon. De hoofd. persoon Arnon Grunberg heeft een nogal moeilijk leven waar hij de weg niet in kan vinden en daardoor nog meer in de problemen komt. Het begon allemaal thuis waar zijn ouders niet goed met elkaar op konden schieten, en hij daar behoorlijk de dupe van werd. Elke week gaat er wel weer wat van het servies kapot tegen de muur door zijn moeder. Zijn vader gaat elke dag naar het cafe om te praten en van alles uit zijn verleden op te halen. Arnon gaat vaak mee en luistert naar zijn gesprekken. Veel van het boek heeft te maken met dat hij Joods is en zijn moeder de wereldoorlog heeft overleefd uit Auschwitz. Daardoor weten zijn ouders niet zo goed hoe ze hem op moeten voeden en slaan en schoppen hem veel en sluiten hem vaak buiten. Zijn verdere familie wil hij niet graag zien, zoals de zeurende en tuttelende tante. Later gaat hij uit huis en gaat het nog fouter dan het nu al ging, hij raakt verslaafd aan de alcohol en krijgt enorme schulden. Hij zoekt een uitweg met betaalde liefde, de prostitutie en de escort. hij raakt zo nog verder in de schulden en kiest als uitweg om zelf escort te gaan doen. Waar speelt alles zich af? Bijna het hele verhaal speelt zich af in de cafe's, en de hoerenbuurt van Amsterdam-Zuid. Maar er zijn ook kleine vakanties in Antwerpen, Berlijn, Den Haag en in Israel. Ook speelt veel zich af in het huis van zijn ouders en later ook in zijn eigen huis; een slecht onderhouden kamer in een herenhuis. Aan het begin van het boek is er ook een flashback, deze speelt zich af op het schoolkamp (ze kamperen in Someren)en het strand van Zandvoort waar ze op dat moment in de buurt kamperen. De personages. Natuurlijk is er de hoofdpersoon Arnon Grunberg. Hij is 15 als het hele verhaal begint. Op de middelbare school het Vitus ontmoet hij dan Rosie, die later zijn vriendin wordt. Op dat moment woont hij nog bij zijn ouders: zijn moeder, en zijn vader die Heine heet. Zij hebben een zeer moeilijk huwelijk, dat elke keer weer uitmondt in servies gooien en veel schreeuwen tegen Arnon. Vaak schreeuwt zijn moeder ook tegen zijn vader, want die vind zij de schuldige van de hele situatie. Later begint Arnon erg op zijn vader te lijken: drinken en schijt hebben aan alles en iedereen om hem heen, al weet hij maar erg weinig van hem. Hij nam Arnon vaak mee naar cafe's om te praten. Later als zijn vader dement is neemt hij hem mee naar cafe's om ook te praten. Verder komt hij veel verschillende mensen tegen die hij maar kort kent, zoals de altijd dronken vrouw in het cafe en de vieze zingende man in de hoerenbuurt. Deze personen worden maar 1 keer genoemd in het boek en zijn dus niet echt bijpersonen, meer een soort decor. En dan zijn er natuurlijk alle escort-meisjes, zij worden niet echt nader beschreven in het boek, behalve dat de een er wat minder mooi uitziet dan de ander. Arnon is aan het einde van het verhaal ongeveer 22 jaar en verkeert in een nog slechtere positie dan aan het begin van het verhaal. Thema. In deze roman gaat het voornamelijk over liefde en de verloren liefde. De ik-figuur wordt verliefd op Rosie en spreekt af om te gaan neuken op 22 november over 4320 minuten. Deze liefde zet hij later om in betaalde liefde, al verlangt hij steeds weer terug naar Rosie. Veel liefde kunnen zijn ouders hem eveneens niet geven. Door hun slechte relatie en hun oorlogs trauma gaat alles slecht en dus ook met Arnon. Hij gaat weg bij zijn moeder, nadat zijn vader is overleden. Kan niet goed voor zichzelf zorgen, raakt elke keer zijn baantje kwijt en wordt alcoholist. Zo zakt hij steeds verder af , huurt escort-meisjes en brengt de meeste tijd door in cafe's. Hij gaat zichzelf steeds meer minachten, gaat zelf bij de escort werken als hij niet meer weet hoe hij aan geld moet komen. Zichzelf vind hij niet veel meer dan een lege plastic zak die je bij de supermarkt kan kopen voor een gulden en als je hem niet meer nodig hebt gewoon kan weggooien. Ook speelt geld een grote rol, want dat heeft hij namelijk niet en dat wil hij wel hebben anders kan hij geen escort-meisjes huren, drinken en naar de night-shows gaan. Eten, drinken, familie en zijn huis vind hij veel minder belangrijk dan de rest. Vreemd, als je bedenkt dat dat voor ons toch meer betekent dan waar hij mee bezig is. Reacties van der recensenten, en mijn reactie daarop. Alle recensies zijn uitzonderlijk positief, ik heb 3 recensies genomen maar ook alle andere die ik gevonden had waren zo positief. Er valt niet veel te zeggen over de recensies omdat ik het voornamelijk eens ben met de recensenten. Jaap Goedegebuure heeft het vooral over de populariteit van Arnon Grunberg en wat zijn boek daar mee te maken heeft. De manier van volwassenen hoe die met hun kinderen omgaan vind hij nogal erg, hij vind dat ze de kinderen geen liefde geven en op school wordt er ook niet veel voor zo iemand gedaan, ze kunnen hem toch minstens dwingen om naar de psychiater te gaan, zo zegt hij. Op zich klopt dat ook wel maar Arnon zelf werkt totaal niet mee om ook maar iets voor hem voor elkaar te krijgen en wordt daarom ook van school getrapt. Jaap G. vindt ook de Îoprispingen van het fatsoen' minder interessant, hij kijkt vooral naar andere schrijvers van zijn generatie en vergelijkt ze met elkaar zoals Joost Zwagerman en Bas Heijne, hij vindt dat Arnon alles veel beter vertelt en de manier van schrijven vindt hij ook veel mooier. Dat kan ik me goed voorstellen. Arnon heeft ook een veel mooiere schrijfstijl dan de meeste schrijvers. Jaap G. noemt het zelfs Îongeremde zelfexpressie.' Doeschka Meijsing vindt het meer een enorm ego-document, maar dan wel een goed ego- document. Als titel van haar recensie heeft zij Îtalent en toch humor.' Volgens mij mag ze dat Îtoch' best weglaten, een schrijver kan toch gewoon alle twee hebben: humor en talent, dat maakt een boek alleen nog maar beter. Vooral z'on treurig verhaal. Ze vindt de zoektocht naar liefde nogal belangrijk in het verhaal. Zelf vindt ze dat het nooit meer Rosie kan zijn, want hij is zijn onschuld kwijt... T. van Deel besteedt meer aandacht aan de positie van de vader, en heeft daar ook zijn titel naar vernoemd:' Je vader is een dweil, een dweil die denkt dat hij Heine is. Hij ziet de hele situatie als iets dat vanzelf weer over gaat. Volgens mij is dat juist niet zo en heeft de Arnon in het verhaal zeker hulp van buitenaf nodig. Ook vindt hij dat de schrijver nogal jong is en dat de jongeren van tegenwoordig nogal vroeg veel drinken, zo schept hij een soort vaderfiguur uit zichzelf, iets wat mij niet echt aanspreekt. Hij lijkt alles nogal veel met de werkelijkheid te spiegelen wat niet al teveel moet, want niet alles is zo gewoon als in het boek wordt beschreven. Toch is de recensent erg positief over het boek op zich. Nawoord: Mijn mening over het verhaal en gebeurtenissen in het verhaal. Ik begon dit verhaal te lezen en vond het meteen al een beetje vreemd. Ik wist niet hoe ik ermee moest omgaan, het is namelijk nogal treurig verhaal maar erg laconiek verteld. De schrijver Arnon Grunberg vind ik een nogal vreemd persoon, alleen al hoe je er op komt om zoiets te schrijven. Volgens mij heeft het heel erg te maken met zijn eigen verleden en hoe het bij hem thuis allemaal ging. Hij zal niet z'on goede jeugd hebben gehad en ook veel problemen met zijn ouders, maar dat kan ik natuurlijk niet met zekerheid zeggen. Het personage Arnon Grunberg vindt mensen niet zo aardig en vertrouwt ze ook niet snel, beter: hij vertrouwt niemand. Er was ook een interview waarin hij bijna niets zei en alleen maar herhaalde wat de interviewer hem vroeg. Hij heeft een hekel aan dat soort mensen, vind je het gek als ze aan je vragen waarom je zo schrijft over je eigen moeder en wat je nou eigenlijk vind van het Joods zijn, wanneer iedereen naar je zit te kijken en ze ook nog eens commentaar geven over wat je zelf zegt in het boek. Het hoeft toch niet allemaal in het echt ook zo te zijn gegaan als je in het boek schrijft! Hij vindt zelf dat mensen hem niet goed begrijpen en dat ze daarom zijn boek goed vinden. Toch vreemd als je ziet hoeveel hij ge•nterviewd wordt en hij toch weer graag een foto laat maken om zijn boek te promoten. Als je voor jezelf schrijft en niet voor het publiek zou ik niet zoveel publiciteit zoeken. Zelf vind ik het wel een goed boek door de grappige, maar ook vaak cynische uitspraken zoals wanneer hij bij de schoolpsycholoog moet komen maar hij daar geen zin in heeft omdat hij een paar bladzijden uit het klassenboek had gescheurd zodat het niet op zou vallen dat hij een paar weken niet op school was: Îik kon echt niet vermoeden dat ze zo overspannen waren dat ze me naar de schoolpsycholoog zouden sturen. Om een paar bladzijden uit het klassenboek! Ze wisten zich geen raad. Dat zeiden ze in ieder geval. Waarom gingen ze dan zelf niet naar de schoolpsycholoog als ze zich geen raad wisten. De schoolpsycholoog wist zich ook geen raad. Dat zei hij wel niet. Maar zo zag hij eruit.' Grappig als je zo met je leven omgaat alleen lijkt me het niet erg goede oplossing voor alle problemen, zo maak je ze alleen nog maar erger. Dit is een nog veel cynischere dialoog: " Twee jaar geleden zat je vader daar nog" Arnon reageert als volgt:Ik had een hekel aan dat soort sentimentaliteit. Daarom zei ik:" Hij zat daar niet, hij hing er, en al het eten liep uit zijn mond, zijn hele lichaam liep leeg, uit alle gaten die het maar had" Doe toch niet zo cynisch" zei ze, "daar houd ik niet van." Ik zei niets cynisch, ik zei de waarheid. Het is alleen jammer dat de waarheid vaak zo cynisch klinkt, daarom kun je beter liegen. Als je tenminste wilt dat de mensen je aardig vinden." Later in het verhaal blijkt dat hij net zo wordt als zijn vader, hij gaat naar cafe's met zijn vader om te praten en te drinken vroeger deed zijn vader dat met hem. Hij raakt ook aan de drank, net als zijn vader. Zijn vader zei ook elke keer dat Arnon moest oppassen voor drank, want dat was gevaarlijk. Arnon luisterde niet naar zijn vader en is toch alcoholist geworden. Hij luisterde naar niemand, ook niet naar zijn schoolvriendin Rosie. Hij legde steeds een eed af voor van alles en nog wat zoals dat ze altijd contact zouden blijven houden en dat ze vanaf 22 november elke 22-ste november zouden gaan neuken, en ook dat ze zouden gaan trouwen. Al deze beloftes is hij nooit nagekomen. Hij is dus erg a-sociaal en niet zoals hij zegt solidair (terwijl hij op dat moment even een sigaret uitdrukt in het hotel-tapijt) Zijn moeder heeft net zo'n hekel aan mensen als Arnon, alleen in dat opzicht passen ze bij elkaar. Zijn moeder (haar naam wordt niet genoemd) zegt bijvoorbeeld over Heine, haar man:" Je vader is een dweil, die denkt dat hij Heine is." Ze loopt terug naar de keuken en haalt de spaghetti die ze vervolgens over Heines hoofd gooit. Arnon vraagt: "Waarom deed je dat nou?" Ze zei:" Ik wilde alleen even laten zien wat voor dweil je vader is."Heine bleef gewoon zitten met al die spaghetti op zijn hoofd en zei:"De wereld is gek geworden, knettergek!"Hij ging een kruiswoordpuzzel oplossen, zijn moeder ging alles schoonmaken en zelf ging hij naar de keuken om te eten. Ik weet niet of alle mannen zo zijn maar ik zou toch wel even helpen met opruimen in plaats van zo te blijven zitten. Maar dat ligt natuurlijk ook helemaal aan de situatie, er speelt ook mee dat hij een enorme hekel heeft aan zijn ouders. Ik zou me op deze manier zo vreselijk gaan voelen dat ik weg zou lopen of zo. Ik zou me ook nooit kunnen inleven met wat Arnon denkt en doet. En al helemaal niet over al die Îbetaalde liefde' . Daarom heb ik het boek nogal objectief gelezen en ben niet echt gaan nadenken over wat hij zou worden of gaan doen. Volgens mij zou deze man als hij echt bestaan heeft, niet meer leven omdat hij al lang zelfmoord zou hebben gepleegd. Liefde is waar alles om draait in dit verhaal, zelf doet hij daar nogal cynisch over: hij vindt dat hij zelf geen liefde nodig heeft, maar dan bedenkt hij weer dat dat klinkt Îals wanneer de dood zou verklaren niet meer op zoek te zijn naar mensen' zeer goed geformuleerd, want de liefde is even vanzelfsprekend als dodelijk! Over de dood doet zijn vader ook nogal vreemd, als zijn vrouw nogal veel problemen heeft en zegt :"mijn keel, -neus en oorarts is onder de tram gekomen."Wat?" Mijn keel-, neus en oorarts, meneer Samuel is onder de tram gekomen" Was hij Joods ?" Vroeg mijn vader weer. " Ook dat nog, zie je, de dood slaat ons nooit over" Dat is echt zo'n uitspraak waarbij je niet weet wat je moet denken. Dit boek is dus een nogal cynisch, komisch en tragisch boek, niet echt een boek dat je zomaar gaat lezen, alleen als je psycholoog bent of zo. Al was het niet moeilijk om te lezen, ik kon me er alleen niks bij voorstellen. Inmiddels is er weer een nieuw boek uitgebracht: Fantoompijn, pijn om iets wat er niet is, een boek over Robert Mehlmann en het enige boek dat van hem uit kwam, een joods-pools kookboek. Een heel ander soort boek maar ook weer een nogal treurig boek. Beste mensen, zien jullie nog fouten hierin, mail mij dan even op het onderstaande mailadres, bijvoorbaat dank!!! iniminie21@hotmail.com 26/04/2000